Defensie ontwapent zichzelf

Gaan de tanks van Defensie deze achterna? Foto: Leo Pardoes


Van onze verslaggever Pim van Eekelen


DEN HAAG – De recente terugtrekking van Nederland uit het JSF-project heeft een fundamentele discussie op gang gebracht over nut en noodzaak van een defensiemacht die op een ouderwetse geweldsleest geschoeid is. Conclusie: Defensie moet ontwapenen.


In Afghanistan is het al langer zichtbaar: oorlogen bestaan niet langer uit een strijd tussen twee staten. De vijand bestaat nu uit moeilijk te localiseren strijders, vaak gelieerd aan clans, taal en land- en geloofsdisputen. Bovendien zijn de vechtmethoden anders. Bermbommen, aanslagen, maar ook onderling verraad zijn aan de orde van de dag. En dan heb je weinig aan een straaljager, of dat nou een F16 of een ultramoderne JSF is. De meeste Afghaanse burgerslachtoffers vallen door bommen van slecht geïnformeerde straaljagers.


Deze constatering en het volledig afblazen van Nederlandse JSF-deelname hebben een grondige discussie teweeg gebracht op Defensie. ‘Als je alle relevante feiten bekijkt, dan ontdek je dat er ook andere manieren van conflictbeheersing zijn’, zegt demissionair defensieminister Eimert van Middelkoop. ‘De Nederlanders hebben hele goede resultaten geboekt door diplomatie en kennis van lokale situaties, maar we zijn wat slechter in vechten. Waarom zouden we dan niet al onze kaarten inzetten op waar we goed in zijn? We willen voor 2010-2020 dus het geweldsmaterieel volledig uitfaseren en het budget besteden aan diplomatie en informatie.’


Commandant der Strijdkrachten Peter van Uhm is ook om: ‘Natuurlijk hebben we als Defensie eeuwenlang vooral gevochten, maar uiteindelijk streven we naar stabilisatie, en dat bereik je alleen door te onderhandelen. En met ons wereldberoemde poldermodel hebben we daar een diplomatiek wapen van formaat in handen.’


Door dit ontwapeningsbesluit krijgt de krappe Rijksbegroting ineens veel lucht. Jan-Kees de Jager, demissionair minister van Financiën, juicht het besluit dan ook toe: ‘Dit gaat ons een heleboel vervelende bezuinigingsrondes schelen. Vooral Onderwijs, Sociale Zaken en VROM zullen een gat in de lucht springen.’ De VVD eist een spoeddebat over het kabinetsbesluit.


‘MODDER-FOKKER’ JSF: STEEDS DUURDER EN LATER

JSF-adepten in gelukkiger tijden. Foto: Mat Herben

 

Het JSF-project, aanjager van de revolutie op Defensie, kende vanaf het begin grote problemen. Bij de start van het project, eind jaren negentig, werd door bouwer Lockheed Martin een rooskleurig beeld geschetst. Inmiddels ligt de prijs per vliegtuig (230 miljoen euro per stuk) 482 procent hoger dan 10 jaar geleden, en is de levering zes jaar vertraagd. Naast de kosten vielen ook de baten van het JSF-project tegen. Zowel het CPB als de Rekenkamer hebben berekend dat de omzet voor de Nederlandse wapenindustrie veel minder zou bedragen dan de voorgespiegelde 8 miljard euro. Politieke veteranen op het Binnenhof die zich het fiasco rond de Nederlandse vliegtuigbouwer Fokker herinneren, spreken nu ietwat grimmig over de ‘Modder-Fokker’-affaire.

Both comments and pings are currently closed.


Comments are closed.

Peiling

Is dit de leukere volkskrant?

View Results

Laden ... Laden ...


The Yes Men Fix the World 20:00 / Nederland 1

Verder op tv vandaag
14:00 / Nederland 3 22:00 / RTL 7 19:50 / RTL 5 22:30 / Nederland 2
COLUMN